Μια μάχη λαών -προσωποποιημένη απολύτως ως προσωπική μάχη μεταξύ του Στάλιν και του Χίτλερ ......
για να δούμε ξανά την ιστορία μέσα από μια μισοθαμμενη- μισοξεχασμενη οπτική γωνία .
-.δείτε και στο 33 ΄'περιπου μια εκδήλωση προσωπολατρίας του ΣΤΑΛΙΝ..
-Όμως δείτε και πως συνδέεται με τις συνθήκες του ''Μεγαλου Πατριωτικού Πολεμου''
-δείτε επίσης πως -ενώ φαίνονται περίπου όμοιες οι ιεραρχικές
σχέσεις Στάλιν και Χίτλερ με τους στρατηγούς τους υπάρχει μια λεπτή
διαφορά - δειτε στο 42 λεπτό ...
o Στάλιν δείχνεται να παίρνει αποφάσεις για τα πάντα - από το γενικό
σχέδιο ως την πιο μικρή λεπτομέρεια και οι στρατηγοί του να υπακούν '
παράλληλα δείχνεται ως ο μεγάλος πατερουλης , πράος , αργός ,
σταθερός , ΄τιμονιερης''
Απαντά στο τηλέφωνο ως Στάλιν , υπογράφει ως Σταλιν. 1:41χωρις καμμια αναφορά σε ιδιότητα .....
βιβλίο μεν, βαρέως λογοκριμένο δε.
Ταλαντούχος και ταλαιπωρημένος: Μιχαήλ Μπουλγκάκοφ (1891-1940) «Ο Μαιτρ και η Μαργαρίτα» διαδραματίζεται στη Μόσχα
του 1929. Ο Διάβολος, με το όνομα «Βόλαντ» και τους γοητευτικούς τρόπους
ενός αριστοκρατικού ξένου, καταφθάνει στη Μόσχα μαζί την παράξενη
συνοδεία του από πλάσματα: τον λακέ με το μονόκλ Κοροβιέφ, τον
υπερμεγέθη και νοήμονα μαύρο γάτο Μπεεμόθ, τον αγριωπό κοντοπίθαρο με
υπερφυσικούς κυνόδοντες Αζαζέλο, τον φρικιαστικό Αμπαντόνα, τη βαμπίρ
Χέλα. Όλοι μαζί, τρομοκρατούν ή εξαφανίζουν αξιωματούχους του
καθεστώτος, σοκάρουν ή σκανδαλίζουν το κοινό με ακραίες
ταχυδακτυλουργικές παραστάσεις και γενικά σπέρνουν το χάος – αλλά κάτω
από όλα αυτά υποβόσκει το μαύρο χιούμορ του Μπουλγκάκοφ. Στην ιστορία
τους εμπλέκεται και μία νεαρή γυναίκα, η Μαργαρίτα, που προσπαθεί να
εντοπίσει τον εξαφανισμένο εραστή της (ο «Μαιτρ» του τίτλου) και κλείνει
μια συμφωνία με τον Βόλαντ, ενώ υπάρχει και μία παράλληλη αφήγηση που
εξελίσσεται στα χρόνια του Ποντίου Πιλάτου με περισσότερο φιλοσοφικές
και θρησκευτικές προεκτάσεις που ανάγει το βιβλίο σε πολυεπίπεδο magnum
opus. Άνω, η πρώτη δημοσίευση σε συνέχειες του "Μαιτρ" στο περιοδικό
"Μασκβά" (Μόσχα), 1966. Κάτω, η πρώτη έκδοση του βιβλίου στα ρωσικά από
τις εκδόσεις YMCA (1967). Αμφότερα λογοκριμένα O Διάβολος (Βόλαντ) και δύο από τα τσιράκια του, ο μέθυσος γάτος
Μπεεμόθ και ο λακές Κοροβιέφ. Κανένα άλλο βιβλίο ίσως του 20ου αιώνα δεν
έχει εμπνεύσει τόσα πολλά εικαστικά έργα, από σκίτσα μέχρι πίνακες και
κόμικς, όσο ο "Μαιτρ" Ο μαύρος γάτος Μπεεμόθ, με ένα όπλο ανά χείρας, είναι ίσως η πιο
φιγούρα που έχει ταυτιστεί περισσότερο από κάθε άλλη με το βιβλίο.
Έμπνευση του Μπουλγκάκοφ φαίνεται πως ήταν ο Παπουτσωμένος Γάτος. Η
συντριπτική πλειοψηφία των εκδόσεων που κυκλοφορούν έχουν τον Μπεεμόθ
στο εξώφυλλο. Η άνω έκδοση είναι η πρώτη μετάφραση του "Μαιτρ" στα
αγγλικά από την Grove Press (1967). Η εικονογράφηση του Μέρσερ Μάγιερ
έχει έκτοτε αναπαραχθεί σε πολλά άλλα εξώφυλλα Ο Μπουλγκάκοφ ήταν ήδη 27 χρόνια πεθαμένος όταν ο
«Μαιτρ» πρωτοεκδόθηκε σε μορφή βιβλίου. Ίσως να μην πίστευε πραγματικά
πως το αριστούργημά του θα έβγαινε ποτέ. Ένα βιβλίο που αποτελεί μία
δριμεία, απροκάλυπτη σάτιρα στο σοβιετικό – σταλινικό – καθεστώς, στη
γραφειοκρατία του, στη διαφθορά και ευνοιοκρατία του, δεν είχε πολλές
ελπίδες να δει ζωή στην πατρίδα του, την ΕΣΣΔ.
Άλλωστε, ο Μπουλγκάκοφ δεν ευτύχησε να δει πολλά έργα του να επιβιώνουν
ανέπαφα από τη λογοκρισία. Ενσάρκωση του παραδόξου ο ίδιος – ένας
συγγραφέας που απολάμβανε καλές σχέσεις με τον Στάλιν, αλλά υπήρξε
σθεναρός πολέμιος των αξιωματούχων του κόμματος και του σοβιετικού Τύπου
και συνεπώς και αποδέκτης της δικής τους εχθρότητας – ο Μπουλγκάκοφ,
μέχρι το τέλος της ζωής του, είδε να απαγορεύονται τα περισσότερα
θεατρικά του έργα και ο ίδιος να διασύρεται συστηματικά από τον Τύπο. Τρεις από τους βασικούς χαρακτήρες του βιβλίου, η Μαργαρίτα, ο
Κοροβιέφ και ο γάτος Μπεεμόθ. Από πανέμορφο εξώφυλλο ρωσικής έκδοσης του
2007, σε σχέδιο Πάβελ Ορνινιάνσκι Όταν το 1919, ο Μπουλγκάκοφ άρχισε, στα 28 του, να
γράφει λογοτεχνία, είχε ήδη μία καριέρα πίσω του ως στρατιωτικός γιατρός
– και μία μελλοντική ως γραμματέας μίας κυβερνητικής υπηρεσίας. Πολύ
γρήγορα, όμως, απέκτησε μία φήμη «αντικαθεστωτικού», με το έργο του «Τα
Μοιραία Αυγά», μία νουβέλα επιστημονικής φαντασίας που αποτελεί
συγχρόνως μία σάτιρα του σοβιετικού καθεστώτος. Ξαφνικά η κυβέρνηση
άρχισε να παρακολουθεί τις κινήσεις του με μεγάλο ενδιαφέρον, καθώς ο
συγγραφέας μπήκε σε μια μαύρη λίστα για ένα βιβλίο που θεωρήθηκε
«επικίνδυνο» και «αντισοβιετικό». Ποτέ ξανά δεν θα εκχωρούταν άδεια στον
Μπουλγκάκοφ να βγει από τη χώρα. Τρεις από τις δαιμονικές οντότητες που πλήττουν την άθεη Μόσχα: ο νοήμων γάτος Μπεεμόθ, ο κόλακας Κοροβιέφ και η βρυκόλακας Χέλα Το 1926, με όλους τους εκδοτικούς οίκους να
απορρίπτουν το χειρόγραφο του μυθιστορήματός του «Η Καρδιά Ενός Σκύλου»,
ο Μπουλγκάκοφ επιχείρησε να το ανεβάσει στο Θέατρο Τέχνης της Μόσχας.
Όμως, προτού ανέβει, τα αντίτυπα του χειρόγραφου κατασχέθηκαν μετά από
επιδρομή της αστυνομίας. Χρειάστηκε η μεσολάβηση του Μαξίμ Γκόρκι, καλού
φίλου του Μπουλγκάκοφ, για να επιστραφούν στον συγγραφέα. Αργότερα, το
εν λόγω βιβλίο κυκλοφόρησε στην ΕΣΣΔ μόνο μέσα από το δίκτυο παράνομων
εκδόσεων, τα περίφημα samizdat, και δεν εκδόθηκε "κανονικά" παρά μονάχα
το 1987. Μπεεμόθ και Αζαζέλο, σε στυλ που παραπέμπει σε σοβιετικές αφίσες. Έργο του Κρίστοφερ Κον Ασκιού
Οι Ζωές των Άλλων (Γερμ. Das Leben der Anderen) αποτελεί γερμανική κινηματογραφική ταινία του σεναριογράφου και σκηνοθέτη Φλόριαν Χένκελ Φον Ντόνερσμαρκ (Florian Henckel von Donnersmarck).
Η ταινία βραβεύτηκε το 2006 με το Βραβείο Όσκαρ καλύτερης ξένης ταινίας, ενώ σημείωσε ρεκόρ υποψηφιοτήτων στα Γερμανικά Βραβεία Κινηματογράφου..
[Πλοκή
Το σενάριο της ταινίας εκτυλίσσεται στο Ανατολικό Βερολίνο του 1984. Οι κάτοικοι της πόλης επιτηρούνται από 100.000 υπαλλήλους και 200.000 κατασκόπους της Στάζι, της μυστικής αστυνομίας της Ανατολικής Γερμανίας. Ανάμεσα σε αυτούς βρίσκεται ο κεντρικός ήρωας Γκερντ Βίσλερ τον οποίο υποδύεται ο Ούλριχ Μούε. Είναι συστηματικός και αφοσιωμένος στην υπηρεσία του, και ταυτόχρονα μοναχικός, αγέλαστος, και αδίστακτος. Η ζωή ενός αναγνωρισμένου θεατρικού συγγραφέα, του Γκεόργκ Ντρέιμαν (ο ηθοποιός Σεμπάστιαν Κοχ) ο οποίος αποκαλύπτει στη Δύση στοιχεία για το ανελεύθερο καθεστώς, γοητεύει τον πράκτορα που ήταν υπεύθυνος για την παρακολούθησή του. Αυτή η στάση του συγγραφέα σε συνδυασμό με το κλίμα τρομοκρατίας που επικρατεί τον ωθεί ώστε να καλύψει τη δράση του συγγραφέα με προσωπικό του κόστος.
Με το περιορισμό του δράματος σε ένα απλό προσωπικό καπρίτσιο, το “οι Ζωές των άλλων” αποτυγχάνει να συλλάβει τον πραγματικό τρόμο της ΛΔΓ
To “Οι ζωές των άλλων” του Florian Henckel von Donnersmarck – η βραβευμένη με Όσκαρ ταινία αυτής της χρόνιας για τη ζωή την περίοδο της Στάζι , την ανατολικογερμανική μυστική αστυνομία – έχει επευφημητικά συγκριθεί αρκετές φορές με την κωμωδία του 2003 “Good Bye, Lenin!” του Ulrich Becker. Ο ισχυρισμός είναι ότι παρέχει την διορθωτική ματιά στην συναισθηματική Ostalgie (νοσταλγία για την ανατολή) του Good Bye, Lenin!, απεικονίζοντας το πως ο τρόμος της Στάζι εισχώρησε σε κάθε πόρο των προσωπικών ζωών των ανατολικογερμανών. Αλλά είναι πράγματι έτσι ;
Όπως πολλές άλλες ταινίες που απεικονίζουν την βαναυσότητα των κομμουνιστικών καθεστώτων, το “οι ζωές των άλλων” , αποτυγχάνει να συλλάβει τον πραγματικό τους τρόμο. Πως ; Πρώτον, ο πυρήνας της υπόθεσης είναι ένας διεφθαρμένος υπουργός πολιτισμού, που θέλει να απαλλαχτεί από τον κορυφαίο θεατρικό συγγραφέα της ΛΔΓ,τον Georg Dreyman, έτσι ώστε να επιδιώξει ανεμπόδιστα μια σχέση με την σύντροφο του Dreyman, την ηθοποιό Christa-Maria. Με αυτό τον τρόπο, ο τρόμος που έχει χαραχτεί σε αυτή καθεαυτή την δομή του ανατολικογερμανικού συστήματος υποβιβάζεται σε ένα απλό προσωπικό καπρίτσιο. Αυτό που χάνεται είναι ότι το σύστημα δεν θα ήταν ούτε στο ελάχιστο λιγότερο τρομερό αν έλειπε η προσωπική διαφθορά του υπουργού, ακόμα και αν διευθύνονταν από αφοσιωμένους “έντιμους” γραφειοκράτες.
Εξίσου προβληματική είναι η απόδοση του πορτρέτου του Dreyman στο έργο. Εξιδανικεύεται από την αντίθετη πλευρά – ένας μεγάλος συγγραφέας , εξίσου ειλικρινής και πραγματικά αφοσιωμένος στο κομμουνιστικό σύστημα, συνδεόμενος ο ίδιος προσωπικά με τα κορυφαία πρόσωπα του καθεστώτος. (Μαθαίνουμε ότι η Margot Honnecker, η σύζυγος του ηγέτη του κόμματος, του έδωσε ένα βιβλίο του Solzhenitsyn το οποίο είναι αυστηρά απαγορευμένο για τους κοινούς θνητούς). Δεν μπορεί κάποιος παρά να ανακαλέσει μια έξυπνη “φόρμουλα” ζωής σε ένα σκληρό κομμουνιστικό καθεστώς : Από τα τρία χαρακτηριστικά – προσωπική ειλικρίνεια, πραγματική υποστήριξη του καθεστώτος και εξυπνάδα – ήταν δυνατό να συνδυάσεις μόνο τα δύο, ποτέ και τα τρία. Αν κάποιος ήταν ειλικρινής και υποστηρικτής , τότε δεν ήταν και πολύ έξυπνος . Αν κάποιος ήταν έξυπνος και υποστηρικτής τότε δεν ήταν ειλικρινής, Αν κάποιος ήταν ειλικρινής και έξυπνος, τότε δεν ήταν υποστηρικτής. Το πρόβλημα με τον Dreyman είναι ότι συνδυάζει και τα τρία χαρακτηριστικά.
Ας κάνω μερικές προφανείς ερωτήσεις : Αν ήταν τόσο ειλικρινής και ισχυρός συγγραφέας , πως και δεν είχε προβλήματα με το καθεστώς πολύ νωρίτερα ; Γιατί δεν θεωρούνταν το λιγότερο, έστω προβληματικός από το καθεστώς , με τις υπερβολές του να υπομένονται λόγω της διεθνούς φήμης του, όπως ήταν η περίπτωση με διάσημους συγγραφείς της ΛΔΓ όπως οι Bertolt Brecht, Heiner Muller και Christa Wolf; Η ταινία λαμβάνει χώρα το 1984 – τότε που ήταν αυτός το 1976 όταν η ΛΔΓ δεν άφηνε τον Wolf Biermann να γυρίσει πίσω μετά από τη περιοδεία του στη Δ.Γερμανία , κάτι που ώθησε όλους τους μεγάλους ανατολικογερμανούς συγγραφείς να υπογράψουν ένα υπόμνημα διαμαρτυρίας για αυτό το μέτρο.
Αντίστοιχα, κατά την διάρκεια μιας δεξίωσης στην αρχή του έργου, ένας αντιπολιτευόμενος του καθεστώτος αντιμετωπίζει ευθέως τον υπουργό πολιτισμού, χωρίς συνέπειες, αν κάτι τέτοιο ήταν δυνατόν , όπως υπονοεί το έργο, ήταν το καθεστώς πραγματικά τόσο τρομερό ; Τέλος, υπάρχει μια περίεργη νότα στην ιστορία που κατάφωρα αντιφάσκει την ιστορική πραγματικότητα. Σε όλες τις γνωστές υποθέσεις ενός παντρεμένου ζευγαριού όπου το ένα μέλος προδίδει το άλλο , ήταν πάντα ο άντρας που ήταν ο πληροφοριοδότης – στο “Ζωές”, είναι η γυναίκα, η Christa-Maria, που λυγίζει και προδίδει το σύζυγο.
Δεν οφείλεται αυτή η περίεργη διαστρέβλωση στο συγκαλυμένο ομοφυλοφιλικό τόνο του έργου ; Ο ήρωας της ταινίας , ο Gerd Wiesle, ένας πράκτορας της Στάζι που το καθήκον του είναι να “φυτεύει” πομπούς και να παρακολουθεί ότι κάνει το ζευγάρι, έλκεται από τον Dreyman. Είναι αυτή η έλξη που σταδιακά τον ωθεί να βοηθήσει τον Dreyman. Μετά το die Wende – το σημείο καμπής όταν το Τείχος πέφτει – ο Dreyman ανακαλύπτει τι συνέβαινε αποκτώντας πρόσβαση στο προσωπικό του αρχείο. Ανταποδίδει την αγάπη του Wiesler , κρυφά ακολουθώντας τον Wiesler ο οποίος τώρα δουλεύει ως ένας ταπεινός ταχυδρόμος. Η κατάσταση έτσι αντιστρέφεται , το θύμα παρακολούθησης τώρα γίνεται ο παρατηρητής. Στην τελευταία σκηνή της ταινίας, ο Wiesler μπαίνει σε ένα βιβλιοπωλείο ( το περίφημο Karl-Marx-Buchhandlung , στην οδό Στάλιν , φυσικά) και αγοράζει το νέο βιβλίο του συγγραφέα. Το “Η Σονάτα για έναν έντιμο άντρα”, και ανακαλύπτει ότι είναι αφιερωμένο σε αυτόν (με το όνομα του κρυφού κώδικα του ως πράκτορας της Στάζι). Έτσι, υποκύπτοντας σε μια σκληρή ειρωνεία, το τέλος του “Ζωές των Άλλων” ανακαλεί το περίφημο τέλος του “Καζαμπλάνκα” : Με την “απαρχή μια υπέροχης φιλίας” μεταξύ του Dreyman και του Wiesler, τώρα που το εμπόδιο μιας γυναίκας έχει βολικά φύγει από τη μέση – μια πραγματική πράξη θυσίας εφάμιλλης του Χριστού εκ μέρους της. (Δεν είναι να απορεί κανείς γιατί το όνομα της είναι Christa-Maria !).
Σε αντίθεση με αυτό το ειδύλλιο , η πολύ πιο επιφανειακή ανάδυση της ξέγνοιαστης νοσταλγικής κωμωδίας στο Good Bye Lenin! καλύπτει μια πολύ πιο στυγνή υποβόσκουσα πραγματικότητα (σηματοδοτημένη στην αρχή της ταινίας,με την βίαιη επιδρομή της Στάζι στο σπίτι της οικογένειας μετά την φυγή του συζύγου στη Δύση). Το δίδαγμα είναι λοιπόν πολύ πιο απεγνωσμένο από αυτό των “Ζωών” : Καμία ηρωική αντίσταση στο καθεστώς της ΛΔΓ δεν μπορεί να διατηρηθεί. Ο μόνος τρόπος να επιβιώσεις ήταν να αποδράσεις στην παράνοια, να αποκοπείς από την πραγματικότητα.
Το “Good Bye Lenin!” είναι η ιστορία ενός γιου, που η μητέρα του, μια ειλικρινής υποστηρίκτρια της ΛΔΓ, έχει μια καρδιακή προσβολή την νύχτα των διαδηλώσεων που έφεραν την κατάρρευση του καθεστώτος το 1991. Επιβιώνει, αλλά ο γιατρός της προειδοποιεί το γιο ότι οποιαδήποτε τραυματική εμπειρία μπορεί να προκαλέσει το θάνατο της. Με την βοήθεια ενός φίλου, σκηνοθετεί για την μητέρα του, η οποία έχει περιορισθεί πλέον στο δωμάτιο της, την ομαλή συνέχιση της ΛΔΓ : Κάθε απόγευμα , εκπέμπουν τα βιντεοσκοπημένα ψεύτικα νέα της ΛΔΓ. Προς το τέλος της ταινίας, ο ήρωας αναφέρει ότι το παιχνίδι εκτροχιάστηκε – η σκηνοθετημένη φαντασία για την ετοιμοθάνατη μητέρα έγινε μια εναλλακτική ΛΔΓ, επανιδρυμένη όπως θα έπρεπε να ήταν.
Εκεί βρίσκεται και το κύριο πολιτικό ερώτημα , πέρα από το μάλλον βαρετό θέμα της Ostalgie (που δεν είναι στην πραγματικότητα ένας καημός για την ΛΔΓ, αλλά η αναπαράσταση του πραγματικού που αποχωρίζεται από τον εαυτό του, η απόκτηση μιας απόστασης, η απο-τραυματοποίηση) : Ήταν αυτό το όνειρο μιας “εναλλακτικής ΛΔΓ” ενυπάρχον στη ΛΔΓ καθεαυτή ; Όταν ,στο τελευταίο πλαστό ρεπορτάζ, ο νέος ηγέτης της ΛΔΓ ( ο πρώτος αστροναύτης της ΛΔΓ) αποφασίζει να ανοίξει τα σύνορα, αφήνοντας τους δυτικογερμανούς να αποδράσουν από την καταναλωτική τρομοκρατία , την απέλπιδα βιοπάλη και τον ρατσισμό, είναι εμφανές ότι η ανάγκη για μια τέτοια ουτοπική φυγή είναι πραγματική.
Να το θέσω κάπως άγαρμπα, ενώ η Ostalgie, είναι ευρέως διαδεδομένη στη σημερινή Γερμανία χωρίς να προκαλεί προβλήματα ηθικής, κανείς (τουλάχιστον, μέχρι σήμερα) δεν μπορεί να φανταστεί να υιοθετήσει δημόσια μια ναζιστική νοσταλγία : ένα “Good Bye Hitler” αντί του “Good Bye Lenin” . Δεν είναι αυτό ενδεικτικό του γεγονότος ότι είμαστε ακόμα γνώστες της απελευθερωτικής δυνατότητας του κομμουνισμού, που, αν και διαστρεβλωμένος και τσακισμένος όπως ήταν , απουσίαζε από το φασισμό ; Τα ημι-μεταφυσικά “Θεοφάνεια” προς το τέλος της ταινίας (όταν η μητέρα, στην πρώτη της βόλτα έξω από το διαμέρισμα, βρίσκεται αντιμέτωπη ενώπιον ενός αγάλματος του Λένιν μετακινούμενο από ένα ελικόπτερο, όπου το τεντωμένο χέρι του φαίνεται να δείχνει απευθείας την ίδια) πρέπει λοιπόν να το πάρουμε πιο σοβαρά απ’ ότι μπορεί να φαντάζει.
Αυτό, φυσικά, με κανένα τρόπο δεν υπονοεί ότι το “Good Bye Lenin!” δεν έχει ελαττώματα. Το αδύνατο σημείο της ταινίας (όπως το ”η Ζωή είναι Υπέροχη” του Roberto Benigni) είναι ότι διατηρεί την ηθική της προστασίας μιας ψευδαίσθησης : Επηρεάζει δια μέσου μιας καρδιακής προσβολής υπό την μορφή ενός εκβιασμού έτσι ώστε να μας κάνει να αποδεχτούμε την ανάγκη της προστασίας της φαντασίας κάποιου ως ένα ύψιστο ηθικό καθήκον. Δεν υιοθετεί λοιπόν η ταινία τη θέση του Leo Strauss για την ανάγκη ενός “ειλικρινούς ψέματος” ; Είναι λοιπόν η απελευθερωτική δυνατότητα του κομμουνισμού μόνο ένα “ειλικρινές ψέμα” σκηνοθετημένο και διατηρημένο για τους αφελείς πιστούς, ένα ψέμα που αποτελεσματικά συγκαλύπτει την βάναυση κομμουνιστική εξουσία ; Εδώ , είναι η μητέρα, που είναι το “υποκείμενο που υποτίθεται ότι πιστεύει” : μέσω αυτής, και οι άλλοι διατηρούν την πίστη τους. (Η ειρωνεία είναι ότι είναι συνήθως η μητέρα που υποτίθεται φροντίζει και προστατεύει τα παιδιά από τη σκληρή πραγματικότητα).
Το δίδαγμα απ’ όλα αυτά ; Ακόμα περιμένουμε μια ταινία που θα παρέχει μια πλήρη περιγραφή του τρόμου της ΛΔΓ, μια ταινία που θα έκανε για την Στάζι ότι ο Varlam Shalamov, στο αξεπέραστο “Kolyma Tales” για το Γκούλαγκ.
Πενήντα χρόνια τώρα, οι δημοκράτες και αριστεροί ονόμαζαν φασίστες
τους αντι-σημίτες, τους Ταγματασφαλίτες, τον Παπαδόπουλο, τον Πινοτσέτ,
τον Πλεύρη. Επίσης, τους ονόμαζαν ΝΕΟΤΑΞΙΤΕΣ.(Μάλιστα,μάλιστα). Διότι η
έκφραση Νέα Τάξη, ήταν του Χίτλερ. Υπήρχε νομίζω και οργάνωση παλιότερα,
νεο-ναζί, που ονομαζόταν Νέα Τάξη.
Εδώ και καιρό,οι φασίστες άρχισαν να λένε όλους τους άλλους φασίστες και νεοταξίτες, για να θολώσουν τα νερά. Επίσης μιλάνε για τον “δικτάτορα” Παπανδρέου και για τη Χούντα του
Πασόκ. Προσοχή: Είναι λογικό να εκφραστή κανείς έτσι πάνω στα νεύρα
του,ή στη διαδήλωση, όμως το Πασόκ και η Νουδού ΔΕΝ είναι χούντα. Τους
ψηφίζουμε εμείς (όχι εγώ, προσωπικά). Η ευκολία διαφόρων για εύκολους
χαρακτηρισμούς κρύβει τη διάθεση όχι να κατακεραυνώσουν τον ΓΑΠ, αλλά
να εξυψώσουν τη χούντα.
*Κάποτε είχε λανσαριστεί και ο όρος σοσιαλφασίστας, και μάλιστα δυό
φορές στην Ιστορία. Την πρώτη φορά, όταν οι αριστεροί του Γερμανικού
μεσοπολέμου ονόμαζαν έτσι τους σοσιαλ-δημοκράτες (τελικά τις διαφορές
τους τις έλυσαν σαν κρατούμενοι στις φυλακές του Χίτλερ)και τη δεύτερη
φορά, όταν είχαν αποκληθεί έτσι οι Σοβιετικοί (και οι Κνίτες) από
ακρο-αριστερούς, που όμως, περιέργως, δεν έβλεπαν τέτοιου είδους
χαρακτηριστικά στον Μάο και τον Στάλιν.
"Μην ξεχασετε να πειτε στο συντροφο Σταλιν τι συνεβη εδω περα". Ημερολογιο Θανατου, Mauthausen 1944
Εχω τη γνωμη οτι η πλατεια ειναι ερημη, ενω μονο οι αιχμαλωτοι ειμαστε
πανω απο 5.000. Μια στιγμη και αφου καθε ενας απο τους θανατοποινιτες
ειναι απεναντι στη θελια του, τη σιωπη σπα μια λυσσασμενη κραυγη του
λοχια των SS: "Auf! Auf!" (πανω!) και αμεσως βλεπω το Ρωσο και ανεβαινει
καμαρωτος το σκαλακι. Με ψυχραιμια μεγαλη και υπομονη βαζει στο λαιμό
του τη θελια, εγω αρχιζω να κρυωνω και απο κατω με αλλη φωνη δε θυμουμαι
τι ειπε το σκυλι στο Ρωσο που κρατα το σκαλακι. Εκεινος το σερνει προς
την πλευρα του, τραβιεται κανα μετρο. Ο κρεμασμενος μολις επεσε με το
βαρος του στο κενο, αρχιζει να κουνα, να αιωρειται ολος μαζι. Ποσος
χρονος περασε για να τοποθετηθει μπροστα στο δευτερο μελλοθανατο το
σκαλακι και ν ακουσω παλι το "Auf", δε μπορω να προσδιορισω. Εγω
στεκομαι μετα βιας απο φοβο μην πεσω και με στειλουν στο κρεματοριο. Σε
λιγο και ο δευτερος Ρωσος αιωρειται, παει κι αυτος. Τωρα συνεβη κατι που
απ ολους τους παρευρισκομενους στην εκτελεση, αιχμαλωτους, διοικητες
και στρατιωτες, εκτελεστες και γραμματεις, κανεις δεν περιμενε, ισως
ουτε κι ο τριτος Ρωσος θανατοποινιτης. Ισως, λεω, δεν ξερω, ισως να το
αποφασισε και αυτος την τελευταια στιγμη. Αυτη ειναι η γνωμη μου αλλα
και παλι, λεω, δεν ξερω. Αυτο που ειδα με τα ματια μου και ακουσα με τ
αυτια μου ειναι οτι μόλις ο Ρωσος που κατα διαταγην μετακινουσε στο
σκαλακι, το εβαλε μπροστα στον τριτο Ρωσο που ειχε σειρα να κρεμαστει,
αυτος δεν περιμενε να παρει τη διαταγη απο το λοχια SS. Δεν περιμενε ν
ακουσει το "Auf". Μολις το σκαλακι βρισκεται μπροστα του, βγαινει απανω
γρηγορα-γρηγορα, κρατα την αγχονη (το σκοινι) με το ενα χερι του. Και
δυνατα φωναζει μερικες φρασεις. Αυτο μεχρι να συνελθουν οι εκτελεστες
και μπηξουν τις φωνες μεταξυ τους και εναντιον του. Εγω δεν ξεκαθαρισα
τι ειπε, μονο δυο λεξεις εβγαλα, τη λεξη "ταβαρις" και τη λεξη "Σταλιν".
Οπως αργοτερα μου εξηγησε ενας Ρωσος που κοιμομασταν μαζι στον θαλαμο, ο
μελλοθανατος ειπε, μιλωντας σε πανω απο 2.000 Ρωσους ομηρους να κανουν
κουραγιο και οτι θα τελειωσει ο πολεμος γρηγορα, μονο να μην ξεχασουν να
πουν στον Σταλιν τις θηριωδιες των Ναζι...Φωναζει σα σκυλι λυσσασμενο ο
αρχιεκτελεστης, βαζει το κεφαλι του ο Ρωσος στην αγχονη και αμεσως
τρομαγμενος ο αλλος απο κατω, τραβηξε το σκαλακι, ίσως λιγο πιο νωρις
-δεν ξερω. Μολις το σκαλακι εφυγε, σε μικρο, απροσδιοριστο διαστημα, τα
σωματα των επαυαν να αιωρουνται...
Μαρτυρια Ιωαννη Ξενοφ. Αρναντωνακη, Μεσκλα Κυδωνιας Χανιων (1927-1982)
Μην ξεχασετε να πειτε στο συντροφο Σταλιν τι συνεβη εδω περα
Απεβίωσε
χτες, σε ηλικία 82 χρόνων, ο συγγραφέας Χρόνης Μίσσιος. Γεννημένος στην
Καβάλα, από γονείς καπνεργάτες, έζησε τα παιδικά του χρόνια σε μια
γειτονιά γεμάτη πρόσφυγες. Στα Γιαννιτσά, όπου τον στέλνει ο Ερυθρός
Σταυρός, μαζί με άλλα παιδιά για να γλιτώσουν από την πείνα της Κατοχής,
περνάει στο ΕΑΜ, ενώ πέρασε για λίγο και από το Δημοκρατικό Στρατό
Ελλάδας. Με το έργο του βεβαίως στην πορεία δε στάθηκε στο πλευρό των
λαϊκών αγώνων και της δράσης των κομμουνιστών, αφού δεν πίστευε στη
διέξοδο της ταξικής πάλης, ενώ βρήκε «στέγη» στη λεγόμενη «ανανεωτική»
Αριστερά.
Έτσι αναγγέλλει το θάνατο του Χρόνη Μίσσιου ο «Ριζοσπάστης».
Απορία
πρώτη: πώς υπάρχουν ακόμα αριστεροί άνθρωποι που εξακολουθούν να
θεωρούν αυτό το ολοκληρωτικό μόρφωμα, με την απάνθρωπη γλώσσα και σκέψη,
δυνητικό συνομιλητή ή, ακόμα χειρότερα, «σύμμαχο»;
Απορία
δεύτερη: γιατί άραγε στην «πληροφόρηση» δεν προστέθηκαν τα γνωστά από το
παρελθόν: διολίσθησε [ο συγχωρεμένος] στον κακό δρόμο του «μικροαστικού
συναισθηματισμού» και στη ρομαντική «λατρεία της φυγής»;
Εκτός
των άλλων στην είδηση λείπει κάτι: τα πολλά χρόνια στις φυλακές του περί
ου ο λόγος αποστάτη. Στην περίπτωση αυτή ισχύει η παλιά εύστοχη
έκφραση: σταλινική σχολή της πλαστογραφίας.
----------------------------------------------------------------------------------
Το 1997 κυκλοφόρησε στα αγγλικά --και μάλιστα με ενθουσιώδη υποδοχή-- το βιβλίο Ο κομισάριος εξαφανίζεταιτου βετεράνου τροτσκιστή David King. Σύμφωνα με τον υπότιτλό του, το βιβλίο αφορά την "χάλκευση φωτογραφιών και έργων τέχνης στην σταλινική Ρωσία,"
και συνεπώς συγκαταλέγεται στα πειστήρια για την αποτρόπαια φύση του
Στάλιν προσωπικά και του καθεστώτος του ευρύτερα. Το θυμήθηκα λόγω του
τίτλου του πολεμικού άρθρου του Ν. Σεβαστάκη για το ΚΚΕ, "Η σταλινική σχολή της πλαστογραφίας",
που περιέχει μία από τις γνωστές ρετουσαρισμένες φωτογραφίες. Όπως
είναι ευρέως γνωστό, η χάλκευση των φωτογραφιών αφορά την αφαίρεση από
αυτές της εικόνας ανθρώπων που είχαν καταδικαστεί για εγκλήματα κατά του
κράτους και του καθεστώτος, κυρίως στην περίοδο 1936-38.
Δεν έχω λόγους για να αμφιβάλλω ότι η χάλκευση έλαβε χώρα ή ότι είχε
πολιτικά κίνητρα. Το πρώτο μού φαίνεται αναμφισβήτητο και το δεύτερο
απόλυτα εύλογο. Το ζήτημα για μένα είναι τι είδους
πολιτικά κίνητρα είχε. Το βιβλίο του Κινγκ αντικατοπτρίζει, από όσο
ξέρω, την μοναδική ερμηνεία που έχει δοθεί στην χάλκευση διεθνώς, και
βέβαια και στην Ελλάδα: ότι δηλαδή οι χαλκευμένες φωτογραφίες αποτελούν
ντοκουμέντα της προσπάθειας της χειραγώγησης της μνήμης της σοβιετικής
κοινωνίας και ταυτόχρονα, "εξάλειψης" στο συμβολικό επίπεδο αυτών τους
οποίους το καθεστώς Στάλιν εξάλειψε στην πραγματικότητα. Αντιγράφω
(μεταφράζοντας) από το δελτίο τύπου για το βιβλίο του Κινγκ:
Για τον Ιωσήφ Στάλιν, το ρετούς φωτογραφιών ήταν τεχνική ελέγχου της
δημόσιας αντίληψης και της μνήμης. Αυτοί που εξαφανίστηκαν στην
πραγματικότητα --είτε εξορίστηκαν στις πιο απομακρυσμένες περιοχές της
ΕΣΣΔ είτε εξαλείφθηκαν από την μυστική αστυνομία-- εξαφανίστηκαν επίσης
από τις φωτογραφίες και ακόμα και από πίνακες ζωγραφικής. Σε πολλές
περιπτώσεις τους εξαφάνισαν εντελώς, σε άλλες μαύρισαν τα πρόσωπά τους
άτσαλα με μελάνι.
Είναι σαφές το πού τείνει αυτό το είδος σκεπτικού: η εξαφάνιση των μορφών ανθρώπων είναι πειστήριο ενοχικότητας του σταλινικού καθεστώτος απέναντί τους και άρα --και συνεπώς-- ενοχής
για την άδικη εξάλειψή τους. Το σταλινικό καθεστώς, για να το πούμε
αλλιώς, "συλλαμβάνεται", μέσα από τα πειστήρια των φωτογραφιών, να
εξαλείφει τα ίχνη των εγκλημάτων του, όπως κάνουν πολλοί εγκληματίες,
και με το ίδιο κίνητρο: δεν θέλει να πιαστεί ως ένοχο για τα εγκλήματα
αυτά.
Νομίζω ότι ακόμα και η πιο στοιχειώδης αντίληψη της ιστορικής
πραγματικότητας είναι αρκετή για να θέσει κάποια πολύ βασικά ερωτήματα
σε ό,τι αφορά τη λογική της επικρατούσας, και από όσο ξέρω
αναμφισβήτητης ως τώρα ερμηνείας των κινήτρων για το ρετουσάρισμα
φωτογραφιών (ή έργων τέχνης) από το καθεστώς Στάλιν.
''Όλο το κακό προέρχεται από τα όσα σκέφτεται κανείς,η μάλλον από το γεγονός ότι υπάρχει μέσα μας ένα ον που σκέφτεται εν αγνοία μας κι έπειτα εκτοξεύει ξαφνικά,μεσα στην ησυχία του εγκεφάλου,μια πικρόχολη, ανυπόφορη φρασούλα που μετά από αυτή δεν μπορούμε πια να ζήσουμε όπως πριν.
Η "Υπόθεση Τουλάγεφ" (Βικτόρ Σερζ, εκδ. Scripta, 2007, μετ. Τιτίκα Δημητρούλια) είναι ένα λογοτεχνικά υψηλό δημιούργημα και ταυτόχρονα ένα ιστορικό ντοκουμέντο για μια ταραγμένη εποχή στην ιστορία της κομμουνιστικής Ρωσίας. Είναι ένα βιβλίο που χρειάζεται αργό διάβασμα, ανάλυση και συζήτηση πάνω σε πλήθος θέματα που αγγίζει. Αισθάνομαι δέος μπροστά σ' αυτή την εκτεταμένη τοιχογραφία της σταλινικής Ρωσίας και μεγάλο δισταγμό ν' αναφερθώ σ' αυτό, όπως για άλλα βιβλία. Παρ' όλο ότι διάβασα την ωραία παρουσίαση του αγαπητού librofilo, παρ' όλο ότι είχα υπόψιν την κριτική του "Βήματος" και των "Νέων", προπάντων παρ' όλη τη βοήθεια που προσφέρει στον αναγνώστη το εξαιρετικό επίμετρο του Ρίτσαρντ Γκρήμαν, εντούτοις η πληθώρα των προσώπων, των επεισοδίων, των εικόνων, των σκέψεων, των προβληματισμών, με κάνουν να δυσκολεύομαι να γράψω με τρόπο ικανοποιητικό γι' αυτό το βιβλίο. Ίσως ένας λόγος είναι και το ότι δεν έχει ακριβώς την ενότητα μυθιστορήματος, αλλά τα δέκα κεφάλαιά του λειτουργούν αυτοτελώς με μια πολύ χαλαρή σύνδεση μεταξύ τους. Ας προσπαθήσω όμως.
Το πρώτο κεφάλαιο που επιγράφεται "Οι κομήτες γεννιούνται τη νύχτα" μοιάζει με την οβερτούρα σε μια μουσική σύνθεση. Είναι η εισαγωγή, της οποίας το μουσικό θέμα θα επανέρχεται από καιρού εις καιρόν, αποτελώντας το συνδετικό κρίκο στα ανεξάρτητα κεφάλαια. Σ' αυτό το εισαγωγικό μέρος παρακολουθούμε το νεαρό Κόστια, εργάτη στο εργοτάξιο του Μετρό, ένα ρομαντικό νέο που δεν διστάζει τα χρήματα που μάζευε για να αγοράσει παπούτσια, να τα δώσει για να αγοράσει ένα μικρό γυνακείο πορτρέτο μιας άγνωστης. Γυρίζοντας στο σπίτι του και συναντώντας στο διπλανό δωμάτιο τον ηλικιωμένο Ρομάσκιν που συνήθως του δάνειζε βιβλία, βλέπει εκεί ένα όπλο, ένα κολτ, το οποίο ο Ρομάσκιν παρορμητικά του χαρίζει. Κι ένα κρύο βράδυ του Φλεβάρ, ο Κόστια με το ρεβόλβερ στην τσέπη, ακούει να προσφωνούν κάποιον "Τουλάγεφ". "Τουλάγεφ; Της Κεντρικής Επιτροπής; Που έκανε τους μαζικούς εκτοπισμούς στο Βαρόνις;Την εκκαθάριση των πανεπιστημίων;" σκέφτεται ο Κόστια και αυθόρμητα βγάζει το πιστόλι και τον πυροβολεί. Κανείς δεν είδε τίποτα. Ο Κόστια χάνεται μέσα στη νύχτα, αλλά η δολοφονία του Τουλάγεφ ανοίγει ένα καινούριο κύμα εκκαθαρίσεων που ήδη είχαν αρχίσει. (Χρονολογικά, από εσωτερικά στοιχεία του κειμένου φαίνεται ότι βρισκόμαστε στο 1939).
Σε κάθε ένα από τα επόμενα εννιά κεφάλαια του βιβλίου ένα καινούριο πρόσωπο πρωταγωνιστεί, ένας φάκελος ανοίγει, ένας ακόμη από την παλιά επαναστατική γενιά θεωρείται ύποπτος και "εκκαθαρίζεται". ("Εκκαθαρίσεις": η παλιά λέξη που χρησιμοποιούσαμε στην κόκκινη τροκοκρατία, από ντροπή μαζί και κυνισμό, αντί για το εκτελώ", σκέφτεται ένας από τους ήρωες του βιβλίου). Ωραίες εικόνες της φύσης και λυρικές περιγραφές, χιονισμένα τοπία, εναλλάσσονται με εικόνες εκτελέσεων, στα κελιά κρατουμένων ή στο γραφείο του Αρχηγού ακούμε ιδεολογικές αντιπαραθέσεις. Η παλιά φρουρά που με αιματηριούς αγώνες εγκαθίδρυσε το νέο καθεστώς βρίσκεται αντιμέτωπη με το δικό της δημιούργημα, μια καινούρια, σκληρή γενιά. Εξαιρετικά εντυπωμένο στη μνήμη μου μένει το κεφάλαιο "Η ακτή του μηδενός", όπου ο Ρύζικ, εξόριστος για πάνω από δέκα χρόνια σ' ένα μακρινό κολχόζ που το αποτελούσαν πέντε σπίτια , καλείται στη Μόσχα για να δικαστεί. Με τον φύλακά του έχει αναπτυχθεί μια ωραία φιλική σχέση. Όμως η διαταγή είναι διαταγή. Σ' ένα από τους σταθμούς του γυρισμού ο Ρύζικ κάνει απεργία πείνας και μηχανεύεται τρόπους για να μην του τη διακόψουν, θέλει να αυτοκτονήσει μ' αυτόν τον τρόπο. Το τραγικό του τέλος θα δημιουργήσει άλλους ενόχους.
Στο υποδειγματικό επίμετρο του Γκρήμαν περιλαμβάνεται και μια εκτενής σύγκριση της "Υπόθεσης Τουλάγιεφ" με το "Μηδέν και το Άπειρο" του Καίσλερ, με το οποίο συχνά παραλληλίζεται και το οποίο έγινε ευρύτερα γνωστό και άσκησε μεγαλύτερη επίδραση. Σ' αυτό κλίνει και η δική μου προτίμηση. Γράφει στο επίμετρο ο Γκρήμαν: "Ποτέ άλλοτε ένα τόσο νηφάλιο αριστούργημα δεν γεννήθηκε μέσα σε τόσο δυσχερείς συνθήκες. Η Υπόθεση Τουλάγεφ γράφτηκε στη διάρκεια του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου από έναν απένταρο, εξόριστο Ρώσο επαναστάτη, που η ζωή του ήταν πραγματικά ένας κατατρεγμός χωρίς τέλος".
Γι' αυτό ίσως το βιβλίο αφήνει τόσο συγκλονιστικές εντυπώσεις, γιατί γράφτηκε από κάποιον που δοκίμασε στο πετσί του τη σταλινική τρομοκρατία. Να υποθέσουμε άραγε ότι για τον ίδιο λόγο το βιβλίο έμεινε "θαμμένο" τόσο καιρό;
«...Ο Αρχηγός περίμενε σαν αμερόληπτος κριτής ή σαν αδιάφορος ένοχος.Απρόσωπος,αληθινός όσο και τα πράγματα. -Πιστεύω,είπε ο Κοντράτιεφ,ότι είχες άδικο που «εκκαθάρισες» τον Νικολάι Ιβάνοβιτς."Εκκαθαρίσεις": η παλιά λέξη που χρησιμοποιούσαμε στην κόκκινη τρομοκρατία,από ντροπή μαζί και κυνισμό,αντί γιά το "εκτελώ".Ο αρχηγός την δέχτηκε καταπρόσωπο,χωρίς την παραμικρή αντίδραση,πετρωμένος. -Ήταν προδότης.Το παραδέχτηκε.Μήπως δεν το πιστεύεις? Σιωπή.Λευκότητα. -Δυσκολεύομαι να το πιστέψω. Ο Αρχηγός έκανε ένα μορφασμό,κάτι σαν σαρκαστικό χαμόγελο.Οι ώμοι του σχημάτισαν μιά βαριά καμπύλη,το μέτωπό του συννέφιασε,η φωνή του έγινε άτονη. -Προφανώς...Είχαμε πολλούς προδότες...Συνειδητούς ή όχι...Που χρόνος γιά ψυχολογία...Δεν είμαι μυθιστοριογράφος εγώ...(Παύση).Θα τους εξαφανίσω όλους,ακούραστα...Ανελέητα...Μέχρι τον τελευταίοτων τελευταίων...Είναι σκληρό,μα έτσι πρέπει...Όλους...Υπάρχει η χώρα,το μέλλον.Κάνω ότι χρειάζεται.Σαν μηχανή.»Το μυθιστόρημα ανοίγει και κλείνει με τους δύο «Ντοστογιεφσκικούς» χαρακτήρες,τον τυπικό κακομοίρη γραφειοκράτη Ρομάσκιν,που ζει μιά φοβισμένη και μονότονη ζωή προσπαθώντας να επιβιώσει,ζώντας σε ένα καμαράκι και τον παρορμητικό,ρομαντικό Κόστια (τον δράστη της δολοφονίας) που ψάχνει διεξόδους να «ζήσει».Όπως γράφει ο Richard Greeman στο εξαιρετικό επίμετρο του βιβλίου, «ο ένας μισερός άνθρωπος συμπληρώνει τον άλλο γιά να δημιουργήσουν εκείνο το τόσο σπάνιο φαινόμενο σε μιά ολοκληρωτική κοινωνία-έναν άνθρωπο ολοκληρωμένο,που δεν φοβάται να δράσει.»Ο Κόστια θα μπορούσε να είναι ο άνθρωπος της νέας εποχής,με τον πόθο γιά δικαιοσύνη και ελευθερία.Η παλιά γενιά «εκκαθαρίζεται»,η νέα γενιά τι θα βρει μπροστά της?Έναν καταστροφικό πόλεμο...
''Το πολιτικοφιλοσοφικό μυθιστόρημα του Σερζ κάποιες στιγμές θυμίζει αρχαιοελληνική τραγωδία.Όλα τα συστατικά είναι εκεί μαγειρεμένα έξοχα από έναν άνθρωπο που πόνεσε πολύ.Όπως γράφει ο εξαιρετικόςΑ.Βιστωνίτης σε μία παρουσίαση του βιβλίου στο Βήμα,ο Σερζ αγωνίζεται με πάθος στον Ρωσικό Εμφύλιο εναντίον των Λευκών,και στην συνέχεια δουλεύει γιά το Σοβιετικό κράτος ως πράκτορας στην Ρουμανία.Στην διαμάχη μεταξύ Στάλιν και Τρότσκι όταν πεθαίνει ο Λένιν,συντάσσεται με τον Τρότσκι,συλλαμβάνεται από τους Σταλινικούς,τον στέλνουν μαζί με τον μικρό του γιό στην Σιβηρία αλλά οι Γάλλοι διαννοούμενοι πετυχαίνουν την απέλαση του στην Γαλλία.Μόλις ξεσπάει ο πόλεμος και λίγο πριν μπουν οι Γερμανοί στο Παρίσι,ο Σερζ πηγαίνει μετά από πολλές περιπέτειες στην Λισαβώνα.Από εκεί μπαίνει σε καράβι γιά την Μαρτινίκα,από εκεί περνάει στον Άγιο Δομήνικο και καταλήγει στο Μεξικό,εκεί όπου απομονωμένος από τους παλιούς του συντρόφους πεθαίνει πάμπτωχος το 1947.''
Στην Υπόθεση Τουλάγεφ, μυθιστόρημα σε “δέκα αλληλοσυμπληρούμενους πίνακες” σύμφωνα με το συγγραφέα, επικό θέμα είναι η δεσποτική στροφή που πήρε η ...
vivliothiki.wordpress.com/
9 Ιουν. 2008 ... Πέθανε κυνηγημένος και πάμφτωχος στο Μεξικό (1947), έχοντας ολοκληρώσει την Υπόθεση Τουλάγεφ (1942), το χειρόγραφο της οποίας διέσωζε σε ...
pandoxeio.wordpress.com/.../serge/ - Προσωρινά αποθηκευμένη - Παρόμοιες -
Στα παραλειπόμενα του καλοκαιριού, η έκδοση στα ελληνικά από τις εκδόσεις SCRIPTA του αριστουργήματος του Βίκτορ Σερζ, “Υπόθεση Τουλάγεφ”. ... LIBROFILO
Υπόθεση Τουλάγεφ (και τέζα ο "βιβλιόφιλος"). Μένεις κατάπληκτος όταν «πέφτεις» πάνω σε ένα βιβλίο που κάθε σελίδα του είναι τόσο μεστή και τόσο ουσιώδης. ...
Η "υπόθεση Τουλάγεφ» είναι η δολοφονία ενός ανώτατου στελέχους του Κόμματος, τουΤουλάγεφ, και η προσπάθεια του κρατικού μηχανισμού να ανιχνεύσει και να ...
anagnosi.blogspot.com/.../blog-post.html -
Φωτογραφίες κατά κύριο λόγο της περιόδου Στάλιν στην πρωτότυπη τους μορφή και μετά την περιποίηση τους για να εξαφανιστούν διάφοροι “ενοχλητικοί”. Συν κάποιοι κολακευτικοί πίνακες.
***ΚΑΝΤΕ ΚΛΙΚ ΣΕ ΚΑΘΕ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ ΓΙΑ ΜΕΓΕΘΥΝΣΗ
Πηγή : ” The Commissar Vanishes: The Falsification of Photographs and Art in Stalin’s Russia ” , David King
εξώφυλλο
————-
σ.16-17
φωτογραφία συνάντησης της Ομάδας για την Απελευθέρωση της Εργασίας (1897)
Αυτός που εξαφανίζεται (όρθιος αριστερά του Λένιν) είναι ο Alexander Malchenko. Μηχανολόγος φοιτητής την εποχή που τραβήχτηκε η φωτογραφία. Η μητέρα του συνήθιζε να κρύβει από την αστυνομία στο σπίτι της τον Λένιν. Με την επιστροφή του από την εξορία το 1900 ο Malchenko φαίνεται να εγκαταλείπει την επαναστατική πολιτική. Μετακόμισε στη Μόσχα όπου δούλεψε ως μηχανικός σε διάφορα κρατικά πόστα μετά την επανάσταση. Το 1929 συλλαμβάνεται κατηγορούμενος ως “σαμποτέρ” και εκτελείται στις 18/11/1930. Επί περίπου 30 χρόνια είχε “εξαφανιστεί” από τη φωτογραφία μέχρι που “επανεμφανίστηκε” το 1958. Η συγκεκριμένη παραποιημένη δημοσεύτηκε το 1939
———–
σ.18-21
(1908):Λένιν(αριστερά),Μποντγκάνωφ (δεξιά) Όρθιος με το χέρι στο πηγούνι ο Γκόρκι παραποιημένη στο άλμπουμ “Λένιν” (πάνω):(1939)
Ο εξαφανισμένος αριστερά είναι ο Bazarov πρώην μπολσεβίκος που πέρασε στους Μενσεβίκους, δικάστηκε το 1931 , εκτελέστηκε το 1937. Ο δεύτερος εξαφανισμένος στη μέση με τα γυαλιά είναι ο Zinovii Peshkov μεγαλύτερος αδερφός του Sverdlov ο που ήταν ο επίσημα επικεφαλής του Σοβιετικού κράτους. Θεωρούσε τον Γκόρκι πνευματικό του πατέρα και πήρε το πραγματικό του όνομα. Μετανάστευσε στη Γαλλία όπου έγινε αξιωματικός στο στρατό της, μετέπειτα θα γίνει και στρατιωτικός σύμβουλος του Chiang Kai-Shek την δεκαετία του 30.
δημοσίευση το 1960:Εδώ θα επανέλθει ο Peshkov αλλά την θέση του Μενσεβίκου καταλαμβάνει μια κολόνα.
———-
σ.23-25
Σιβηρία 1915(ο Στάλιν τρίτος από αριστερά,όρθιος)
Σε φωτογραφία που βρέθηκε στα κρατικά αρχεία(η μεσαία) έχει εξαφανιστεί ο Κάμενεφ (ηγετικό στέλεχος των Μπολσεβίκων που ήταν αντίθετος με την κατάκτηση της εξουσίας τον Οκτώβρη του 1917 και εν τέλει εκτελέστηκε το 1936) (δεξιά του Στάλιν). Η εξαφάνιση υπάρχει και στο δημοσιευμένο άλμπουμ “Στάλιν”(η κάτω φωτογραφία) για τα γενέθλια του το 1939. Μαζί όμως έχουν εξαφανιστεί και άλλοι πέντε.
—
σ.30
Πίνακας του 1947 με τίτλο “ο Λένιν φθάνει στο Σμόλνυ την νύχτα στις 24 Οκτωβρίου”. Ο Λένιν ακουμπάει γεμάτος στοργή τον Στάλιν στον ώμο προτρέποντας σε μια κοινή συμπόρευση. Στην πραγματικότητα ο Στάλιν δεν ήταν εκείνη την στιγμή στο Σμόλνυ.
—-
σ.46
Ο Λένιν, ο Τρότσκι και ο Κάμενεφ (δεξιά και αριστερά του Λένιν) στην 2η επέτειο της Οκτωβριανής Επανάστασης (1919).Στο άλμπουμ δημοσιευμένο επί Μπρέζνιεφ (1967) “Ο Β.Ι. Λένιν και η τέχνη της φωτογραφίας” έχουν εξαφανιστεί οι δύο τελευταίοι.
—-
σ.66-73
Πασίγνωστη φωτογραφία τραβηγμένη από τον Goldshtein. στις 5 Μαϊου 1920. Δεξιά στο βήμα βρίσκεται ο Τρότσκι και ο Καμενεφ. Σε εκατοντάδες αναδημοσιεύσεις της φωτογραφίας εξαφανίζονται είτε καλύπτονται οι τελευταίοι.
Ακόμη και σε δημοσιεύσεις της περιόδου Γκορμπατσώφ εξακολοθούν να κόβονται(βλ.πάνω).
2η πρωτότυπη
Μια άλλη πρωτότυπη φωτογραφία τραβηγμένη δευτερόλεπτα μετά την πρώτη από τον με τους Τρότσκι/Καμενεφ σε προφίλ.
Τρότσκι-Καμενεφ : εξαφανισμένοι
Η δεύτερη αυτή φωτογραφία ως βάση για παραποίηση … με σκαλιά αντί των Τρότσκι-Καμενεφ.
πίνακας του 1933
και εδώ δημοσιευμένη στην επίσημη κυβερνητική εφημερίδα με την παραπάνω μορφή (σκαλια αντί προσώπων) Ιζβέστια 21-1-1938 :
—–
σ.84-87
Ο D.King αναφέρει ότι αυτή η φωτογραφία που αποτέλεσε πηγή έμπνευσης για πολλά αγάλματα φέρει όλες τις ενδείξεις ότι είναι πλαστή.
—-
σ.98-99
…δεκαετίες πριν την αφαίρεση των ελιών του Σημίτη
(το πρωτότυπο 1924(πάνω), και η δημοσίευση με τον κατάλληλο καλλωπισμό το 1939(κάτω) )
—
σ.110
Φωτογραφία του 1924 με τον Τρότσκι να μεταφέρεται σε αμάξι. Μπροστά του είναι ο Sergo Ordjonikidze επιφορτισμένος την περίοδο με την εδραίωση της Σοβιετικής εξουσίας στο Καύκασο. Σε μια αναδημοσίευση της το 1936 προς τιμήν των γενεθλίων του τελευταίου ο Τρότσκι και η γυναίκα του καλύπτονται ελαφρώς
“άκομψα”.
—-
σ.163
Ο υπεύθυνος της NKVD (για την περίοδο 36-38, κατά την λεγόμενη μεγάλη εκκαθάριση) , Nikolai Yezhov θα αντικατασταθεί το 1939 από τον Beria. Ο πρώτος θα συλληφθεί και θα εκτελεστεί το 1940. Η εξαφάνιση θα περάσει και στις φωτογραφίες (η 2η παραποιημένη φωτογραφία δημοσιεύτηκε το 1949).
