Αναγνώστες

Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ουκρανία. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ουκρανία. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Τρίτη 4 Μαρτίου 2014

Η γεωπολιτική του σχίσματος στην Ουκρανία, η απόκλιση ΗΠΑ και «Γαλλο-Γερμανικού άξονα» του Ιμμάνιουελ Βάλλερστάϊν απο το Μετά την κρίση

Η γεωπολιτική του σχίσματος στην Ουκρανία, η απόκλιση ΗΠΑ και «Γαλλο-Γερμανικού άξονα»

του Ιμμάνιουελ Βάλλερστάϊν 

από τον ιστότοπο του © Immanuel WallersteinThe Geopolitics of Ukraine’s Schism (15.2.2014) 

H Ουκρανία υποφέρει από ένα βαθύ εσωτερικό σχίσμα εδώ και αρκετό καιρό, που απειλεί να γίνει ένας από εκείνους τους άσχημους εμφύλιους πολέμους που συμβαίνουν σε όλο και περισσότερες χώρες. Μέσα στα όρια της σημερινής Ουκρανίας υπάρχει ένα ρήγμα ανατολής-δύσης, γλωσσικό, θρησκευτικό, οικονομικό και πολιτισμικό, με την κάθε πλευρά να είναι περίπου το 50 % του όλου της χώρας. 
Τη σημερινή κυβέρνηση (θεωρείται ότι κυριαρχείται από το ανατολικό μισό της χώρας), την κατηγορεί δημόσια η άλλη πλευρά για διαφθορά και απολυταρχισμό. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι αυτό είναι αλήθεια, τουλάχιστον εν μέρει. Ωστόσο, δεν είναι σαφές άν μια κυβέρνηση που θα κυριαρχείται από το δυτικό μισό, θα ήταν λιγότερο διεφθαρμένη και λιγότερο αυταρχική. Σε κάθε περίπτωση, το ζήτημα τίθεται εσωτερικά σε γεωπολιτικούς όρους: Εάν η Ουκρανία πρέπει να είναι μέρος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ή πρέπει να έχει ισχυρούς δεσμούς με τη Ρωσία.
Ο βασιλιάς Κνούτ διατάζει την θάλασσα

Ίσως λοιπόν δεν ήταν αναμενόμενο, που η αναπληρώτρια υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, αρμόδια για Ευρωπαϊκές και Ευρασιατικές Υποθέσεις, Victoria Nuland, συζητά την πολιτική στρατηγική των ΗΠΑ έναντι της Ουκρανίας με τον πρέσβη των ΗΠΑ στο Κίεβο. Στην ταινία YouTube της συζήτησης, η κ. Νούλαντ ορίζει το ζήτημα ως γεωπολιτική μάχη μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και της Ευρώπης (και ιδίως της Γερμανίας). Πιάστηκε στα πράσα να λέει «Fuck the Εuropeans» - τους Ευρωπαίους, όχι τους Ρώσους. 
....
Ας ρίξουμε μια ματιά, ποιά είναι η Victoria Nuland. Είναι ένα στέλεχος που επιβίωσε πολιτικά, άν και ανήκε στην κλίκα των νεοσυντηρητικών [neocons] που περιέβαλλε τον George W. Bush, του οποίου την κυβέρνηση υπηρέτησε. Ο σύζυγός της Robert Kagan είναι ένας από τους πιο γνωστούς ιδεολόγους της ομάδας των νεοσυντηρητικών. Μια ενδιαφέρουσα ερώτηση είναι, τι δουλειά έχει σε μια τέτοια θέση-κλειδί στο Στέιτ Ντιπάρτμεντ της προεδρίας Ομπάμα. Το λιγότερο που έπρεπε να κάνουν ο πρόεδρος και ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Τζον Κέρι, ήταν να αφαιρέσουν απο τους neocons έναν τέτοιο ρόλο.
Τώρα, ας θυμηθούμε ποιά ακριβώς ήταν η γραμμή των νεοσυντηρητικών για την Ευρώπη κατά τη διάρκεια των ημερών του Μπους. Ο τότε υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ Ντόναλντ Ράμσφελντ χρησιμοποίησε τη διάσημη έκφραση «παλαιά Ευρώπη» για τη Γαλλία και τη Γερμανία, σε αντίθεση με αυτό που είδε ως «νέα Ευρώπη» - δηλαδή τις χώρες που συμμερίζονταν τις δικές του απόψεις για την τότε επικείμενη εισβολή στο Ιράκ. Νέα Ευρώπη ήταν για τον Ράμσφελντ ιδιαίτερα η Μεγάλη Βρετανία, αλλά και η ανατολική - κεντρική Ευρώπη, οι χώρες του πρώην σοβιετικού μπλοκ. Η κ. Νούλαντ φαίνεται να έχει την ίδια αντίληψη για την Ευρώπη.
Επιτρέψτε μου λοιπό να ισχυρισθώ, ότι η Ουκρανία είναι απλώς μια βολική δικαιολογία ή ένας πληρεξούσιος, μια μεταφορική έννοια, για μια μεγαλύτερη γεωπολιτική διαίρεση, που δεν έχει καμία απολύτως σχέση με το εσωτερικό σχίσμα της χώρας αυτής. Αυτό που στοιχειώνει τις κ. Nulands αυτού του κόσμου, δεν είναι μια υποθετική «απορρόφηση» της Ουκρανίας από τη Ρωσία - ένα ενδεχόμενο με το οποίο θα μπορούσε να συμβιώσει. Αυτό που στοιχειώνει αυτήν, και όσους συμμερίζονται τις απόψεις της, είναι μια γεωπολιτική συμμαχία της Γερμανίας/Γαλλίας και της Ρωσίας. Ο εφιάλτης του άξονα Παρίσι - Βερολίνο - Μόσχα έχει υποχωρήσει λίγο σε σχέση με την ακμή του το 2003, όταν οι προσπάθειες των ΗΠΑ να εγκρίνει το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ την αμερικανική εισβολή στο Ιράκ το 2003, νικήθηκαν από τη Γαλλία και τη Γερμανία.
Κνουτ ο Μέγας, δαμάζοντας τα κύματα της θάλασσας
Ο εφιάλτης έχει υποχωρήσει λίγο, αλλά κρύβεται κάτω από την επιφάνεια, και όχι χωρίς λόγο. Μια τέτοια συμμαχία έχει γεωπολιτικό νόημα, τόσο για τη Γερμανία/Γαλλία, όσο και για τη Ρωσία. Και στην γεωπολιτική, αυτό που έχει νόημα, είναι ότι η επιμονή σε ιδεολογικές διαφορές μπορεί να επηρεάσει πολύ λίγο. Οι γεωπολιτικές επιλογές μπορούν να επηρεάζονται και τροποποιούνται από τα άτομα που είναι στην εξουσία, αλλά η πίεση των μακροπρόθεσμων εθνικών συμφερόντων παραμένει ισχυρή.
Γιατί ένας άξονας Παρίσι - Βερολίνο - Μόσχα έχει νόημα; Υπάρχουν λόγοι. Ο ένας είναι η στροφή των ΗΠΑ προς έναν Ειρηνικο - κεντρισμό, που αντικαθιστά τη μακρά ιστορία του Ατλαντικο - κεντρισμού. Ο εφιάλτης της Ρωσίας, αλλά και της Γερμανίας, δεν είναι ένας πόλεμος ΗΠΑ - Κίνας, αλλά μια συμμαχία ΗΠΑ - Κίνας (που θα περιλάβει επίσης την Ιαπωνία και την Κορέα). Ο μόνος τρόπος να περιορίσει η Γερμανία αυτή τη απειλή, για να προστατεύσει τη δική της ευημερία και ισχύ, είναι μια συμμαχία με τη Ρωσία. Και η πολιτική της έναντι της Ουκρανίας, δείχνει ακριβώς την προτεραιότητα που δίνει στην επίλυση των ευρωπαϊκών θεμάτων, συμπεριλαμβάνοντας τη Ρωσία και όχι εξαιρώντας την.
Όσον αφορά τη Γαλλία, ο Ολάντ έχει προσπαθεί να φλερτάρει τις Ηνωμένες Πολιτείες ενεργώντας σαν η Γαλλία να ήταν μέρος της «νέας Ευρώπης». Αλλά ο  Γκωλισμός είναι από το 1945 η βασική γεωπολιτική θέση της Γαλλίας. Αυτοί οι δήθεν μη Γκωλικοί πρόεδροι, όπως ο Μιτεράν και ο Σαρκοζί, στην πραγματικότητα ασκούν πολιτικές Γκωλικές. Και ο Ολάντ θα ανακαλύψει σύντομα ότι δεν έχει άλλη επιλογή από το να είναι Γκωλικός. Ο Γκωλισμός δεν είναι «αριστερισμός», αλλά μάλλον η αίσθηση ότι είναι οι Ηνωμένες Πολιτείες που απειλούν τη συνέχεια στο γεωπολιτικό ρόλο της Γαλλίας, και η Γαλλία πρέπει να υπερασπιστεί τα συμφέροντά της με ένα άνοιγμα προς τη Ρωσία, προκειμένου να αντισταθμίσει τη δύναμη των Ηνωμένων Πολιτειών.
Ποιος θα κερδίσει αυτό το παιχνίδι; Μένει να δούμε. Αλλά η Victoria Nuland μοιάζει λίγο σαν τον βασιλιά Κνούτ που διατάσσει την θάλασσα να καλμάρει [ο Βίκιγκ βασιλιάς της Δανίας, Νορβηγίας. Αγγλίας και μέρους της Σουηδίας Canute ή Cnut the Great, 995 – 1035, σύμφωνα με τον χρονικογράφο του 11ου αιώνα Henry of Huntingdon διέτασσε την παλίρροια να σταματήσει για να μη βραχεί η βασιλική του ενδυμασία]. Και οι φτωχοί Ουκρανοί μπορεί να διαπιστώσουν ότι είναι αναγκασμένοι να επιδέσουν τις εσωτερικές πληγές τους, είτε το θέλουν είτε όχι.





Ιμμάνιουελ Βάλλερστάϊν - Πανικός για παγκόσμιο αποπληθωρισμό (με βιογραφικό του)
 

Τα όνειρα της Ευρώπης, βλέποντας από την Ουκρανία  - Βλαδίμηρος Eρμολένκο

Η Ουκρανία και το φάντασμα των Βαλκανίων - Lucio Caracciolo (© Limes - Rivista italiana di geopolitica)

Αγώνας για την Ουκρανία : Μια παρτίδα σκάκι σε ναρκοπέδιο  - Uwe Klußmann (© Der Spiegel)

Βασίλης Καραγιάννης ("Athens Voice" & "Μη μαδάς τη μαργαρίτα"): Καμιά φορά και οι αγελάδες πετάνε…(Ουκρανική παραδοσιακή έκφραση)
Βοσνία & Ερζεγοβίνη: Κρίση του συστήματος εθνοτικής διαίρεσης και κοινωνία των πολιτών, 
του Andrea Rossini   © Osservatorio Balcani e Caucaso

Η κρίση της Κριμαίας: Η Γερμανική (και Ευρωπαϊκή) καταστροφή /Απο το : Μετά την κρίση


Τρίτη, 4 Μαρτίου 2014

Η κρίση της Κριμαίας: Η Γερμανική (και Ευρωπαϊκή) καταστροφή

Μετά την κρίση της Κριμαίας («η μεγαλύτερη μετά την πτώση του Τείχους στο Βερολίνο», λέει ο υπουργός εξωτερικών της Γερμανίας), πόσο θα μοιάζουν οι Ευρωπαϊκές και παγκόσμιες σχέσεις, με αυτές που συνηθίσαμε τις τελευταίες δεκαετίες;
Σε κάθε περίπτωση, η εκτίμηση του Ιμμάνιουελ Βάλλερστάϊν ότι ύψιστη φροντίδα ισχυρών μερίδων της πολιτικής των ΗΠΑ είναι να εμποδισθεί κάθε ενδεχόμενο γεωπολιτικής συμμαχίας της Γερμανίας/Γαλλίας και της Ρωσίας - «εφιάλτης για την Ουάσιγκτων ένας άξονας Παρίσι - Βερολίνο - Μόσχα» - φαίνεται όλο και πιό εύστοχη. Οι κοινωνικές και πολιτικές συγκρούσεις μέσα στην Ουκρανία χρησιμοποιούνται πολύ επιδέξια από την Αμερικανική διπλωματία για να μπήξουν πολύ βαθειά σφήνα ανάμεσα στην ΕΕ και το Ρωσικό ιμπέριουμ. Που δύσκολα θα φύγει. Και εκτός από τη γυμνή γεωπολιτική στον νέο πολυπολικό κόσμο, υπάρχει το πλανητικό παιχνίδι για τους υδρογονάνθρακες και τις ενεργειακές λεωφόρους, για το Ρωσικό φυσικό αέριο με την Ευρωπαϊκή εξάρτηση από αυτό, για το ανταγωνιστικό σχιστολιθικό φυσικό αέριο των ΗΠΑ, για το πετρέλαιο...
Εκτός από τον ίδιο τον λαό της Ουκρανίας, μεγάλοι χαμένοι του σκακιστικού παιγνίου είναι μέχρι τώρα η ΕΕ αλλά και η ίδια η Ρωσία. Το ρούβλι και οι μετοχές Ρωσικών εταιριών (π.χ. ο ενεργειακός γίγαντας Gazprom έχασε 13 % της αξίας του σε μία μέρα) καταρρέουν στα διεθνή χρηματιστήρια, η Ευρώπη φοβάται για την ενεργειακή τροφοδοσία της. Οι ηγέτες που κρατούν αυτή τη στιγμή το τιμόνι στην Ευρώπη ενεργούν διαρκώς σαν να είναι μύωπες, βαρήκοοι και αργόστροφοι. Στο ένα θέμα μετά το άλλο. Η ευρείας κλίμακας γεωπολιτική πρωτοβουλία των ΗΠΑ εκδηλώθηκε με την περιβόητη, καθόλου διπλωματική αλλά ειλικρινέστατη φράση της δεύτερης στην ιεραρχία της Αμερικανικής διπλωματίας «fuck the EU». Το 'πε κι έγινε...
 
Γ. Ρ. 
Η κρίση της Κριμαίας: Η Γερμανική καταστροφή
του Γιάκομπ Άουγκστάϊν

 Jakob Augstein: Krim-Krise: Das deutsche Desaster © Spiegel, In zweifel links, 3.2.2014

Τι περίμενε η Δύση; Ο Βλαντιμίρ Πούτιν είναι μεν ο «κακός της ιστορίας», αλλά ένας πρόεδρος της Ρωσίας δεν μπορεί να εγκαταλείψει την Κριμαία  Η Καγκελάριος Merkel και ο υπουργός Εξωτερικών Steinmeier όφειλαν να το γνωρίζουν. Αν έχει τέτοια όψη ο νέος Γερμανικός ρόλος στον κόσμο, καλύτερα να μας λείπει. 
Η Γερμανία είναι «υπερβολικά μεγάλη, για να σχολιάζει μόνον την παγκόσμια πολιτική», δήλωσε πρόσφατα ο Frank - Walter Steinmeier. Τώρα θα δούμε τι εννοούσε ο υπουργός Εξωτερικών. Στο Κίεβο η Γερμανία δεν έκανε μόνον σχόλια, αλλά αναμίχθηκε ενεργά. Το αποτέλεσμα είναι μια διπλωματική καταστροφή.

Ήταν ο Steinmeier και η Καγκελάριος ανίδεοι ή θέλησαν να κάνουν τους πολύ έξυπνους; Ήθελαν να βοηθήσουν τους Ουκρανούς ή να βάλουν τον κακό Πούτιν στη θέση του; Και τα δύο σχέδια δεν θα λειτουργήσουν. Με διάσπαση ή με πόλεμο, οι Ουκρανοί θα πληρώσουν υψηλό τίμημα, που υπέκυψαν στους πειρασμούς της Δύσης. Μαζί με άλλους, και η Γερμανία φέρει ευθύνη γι' αυτό.
Η «Frankfurter Allgemeine Zeitung» πριν από μία εβδομάδα ακόμη επευφημούσε: «Ο υπουργός Εξωτερικών Steinmeier, λίγο μετά την επιστροφή του στο Υπουργείο Εξωτερικών δοκιμάσθηκε και απέδειξε την ικανότητά του». Ο έπαινος για τη συμφωνία μεταξύ της παλιάς Ουκρανικής κυβέρνησης και της αντιπολίτευσης, στην οποία είχε συμπράξει και ο Steinmeier, ήταν πρόωρος. Στην πρώτη αρχή μιας νέας Γερμανικής εξωτερικής πολιτικής, φάνηκαν αμέσως τα όριά της. Αλλά διπλωματία είναι η ικανότητα να αντιλαμβανόμαστε, έτσι έλεγε ο παλιός δάσκαλος Κίσινγκερ. Πρέπει να βλέπουμε τον κόσμο και μέσα από τα μάτια των άλλων. Οι άλλοι στο θέμα αυτό ήταν οι Ρώσοι. 
Τι περίμεναν στην Καγκελαρία και στο Υπουργείο Εξωτερικών να κάνει η Ρωσία, όταν προωθούσαν την συμφωνία σύνδεσης της ΕΕ με το Κίεβο; Όταν ενθάρρυναν την Ουκρανική αντιπολίτευση να ξεσηκωθεί εναντίον του - σε κάθε περίπτωση εκλεγμένου - δεσπότη Γιανουκόβιτς; Όταν αναγνώρισαν χωρίς δισταγμό μια πραξικοπηματική κυβέρνηση; Γιατί εύλογα μπορούν να αποκληθούν έτσι οι νέοι κυβερνήτες του Κιέβου.
Κριμαία, πολιορκία Σεβαστούπολης, 1855
Ο Πούτιν δεν θέλει να είναι εταίρος της Δύσης
Πως φαινόταν στα Ρωσικά μάτια, όταν ο γερουσιαστής των ΗΠΑ Τζον Μακέϊν διακήρυξε τον Δεκέμβριο από το βήμα της Πλατείας Ανεξαρτησίας στο Κίεβο, «Ουκρανικέ Λαέ! Αυτή είναι η στιγμή σας. Ο ελεύθερος κόσμος είναι μαζί σου η Αμερική είναι μαζί σου!»; Και πως φάνηκε στα μάτια της Ρωσίας, όταν ο μποξέρ Κλίτσκο και η ολιγάρχισσα του αερίου Τιμοσένκο έλαβαν πρόσκληση για την προσεχή συνεδρίαση του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος στο Δουβλίνο, αμέσως μετά το πραξικόπημα; 
Ο Πούτιν δεν θέλει να είναι εταίρος της Δύσης. Στηρίζεται στην ευρασιατική αυτοκρατορία του. Υπάρχει αμοιβαία δυσπιστία χωρίς όρια. Εύλογη και από τις δύο πλευρές. Αλλά εδώ ξεσπά μια πραγματική σύγκρουση συμφερόντων. Ουκρανία σημαίνει σύνορο. Εδώ το σύνορο περνά μεταξύ Ανατολής και Δύσης, και χωρίζει τη χώρα με ένα σχίσμα που ποτέ δεν έκλεισε.
Μας αρέσει ο υπουργός Εξωτερικών της χώρας μας, όταν διασφαλίζει ότι στην Ουκρανία δεν παίζεται «κανένα γεωπολιτικό σκακιστικό παιχνίδι», και οι Ουκρανοί πρέπει να μπορούν να καθορίζουν μόνοι τους το μέλλον τους. Αλλά ο Βλαντιμίρ Πούτιν δεν σκέφτεται ούτε με τις κατηγορίες της δημοκρατικής αυτοδιάθεσης, ούτε με εκείνες της ψηφιακής παγκοσμιοποίησης. Γι' αυτόν η Ουκρανία είναι μια ασπίδα: Ένα προστατευτικό τείχος γύρω από το δικό του φρούριο. Γι' αυτό, εδώ δεν συμβαίνει κανένας «Ψυχρός Πόλεμος» . Αυτές οι ρίζες πάνε βαθύτερα. Αυτό είναι «The Great Game», για το οποίο έγραψε ο Ράντγιαρντ Κίπλινγκ, το Μεγάλο Παιχνίδι [στο μυθιστόρημα Kim, pdf] για την κυριαρχία στην Κεντρική Ασία, που έπαιξαν στον 19ο Αιώνα, η Βρετανία και η Ρωσία.

Το διεθνές δίκαιο παίζει δευτερεύοντα ρόλο 
Κατάληψη της Σεβαστούπολης 
από τους Γάλλους (1855)
Ο Αμερικανός γεω-στρατηγικός Zbigniew Brzezinski έγραψε το 1998 ότι η Ουκρανία κάνει τη διαφορά, αν η Ρωσία θα είναι «ουσιαστικά ένα ασιατικό αυτοκρατορικό κράτος», που έχει να ασχοληθεί με συγκρούσεις στην Κεντρική Ασία - ή ένα «ισχυρό αυτοκρατορικό κράτος, που περιλαμβάνει Ευρωπαϊκά και Ασιατικά εδάφη». 
Εδώ, το διεθνές δίκαιο παίζει μικρό ρόλο - όπως συμβαίνει και με τις αμερικανικές επιθέσεις με μη επανδρωμένα αεροπλάνα στα σύνορα με το Πακιστάν, ή με την ισραηλινή κατοχή της Δυτικής Όχθης του Ιορδάνη, ή με τα αυθαίρετα σύνορα που χαράζει η Κίνα στη Θάλασσα της Νότιας Κίνας. Όταν πρόκειται για την προάσπιση των δικών τους συμφερόντων, όχι μόνο η Ρωσία αλλά και άλλοι, είναι ελάχιστα διστακτικοί.
Αλλά ακόμη και αν ο Πούτιν ήταν «υποδειγματικός δημοκράτης», που ποτέ δεν ήταν, ειδικά την Κριμαία δεν θα μπορούσε να την εγκαταλείψει. Και ειδικά οι Γερμανοί, αυτό θα έπρεπε να το γνωρίζουν. Στο κάτω-κάτω, ήταν μια Γερμανίδα πριγκίπισσα, που αργότερα ως τσαρίνα Αικατερίνη Β' κέρδισε το επίθετο «η Μεγάλη», αυτή που έστειλε τον αγαπημένο της πρίγκιπα Ποτέμκιν το 1783 για να καταλάβει την Κριμαία, «από τώρα και στο εξής, για πάντα». Και ήταν ο  Γερμανο-Λετονός στρατηγός του Τσαρικού στρατού Eduard Ivanovich Totleben [Эдуа́рд Ива́нович Тотле́бен], αυτός που κράτησε το φρούριο της Σεβαστούπολης και αντιστάθηκε στην επίθεση των Άγγλων, Γάλλων και Οθωμανών αντιπάλων τουλάχιστον για ένα χρόνο, κατά τη διάρκεια του Κριμαϊκού πολέμου. Ο ίδιος ο τσάρος Αλέξανδρος Β' τον ευχαρίστησε γι' αυτό.
Ίσως η Δύση όλη αυτή την περίοδο φρόντιζε για τη διαίρεση της χώρας σε ένα δυτικό και σε ένα ανατολικό μισό. Σκέφτηκαν άραγε ότι είναι καλύτερο να έχουμε τη μισή Ουκρανία με την πλευρά μας, παρά ολόκληρη την Ουκρανία με τη Ρωσική πλευρά; Άν είναι έτσι, τότε η Γερμανική εξωτερική πολιτική θα ήταν πολύ πιό πονηρή και υστερόβουλη, από ό, τι δείχνει ο υπουργός Steinmeier. Σε κάθε περίπτωση, ο κόσμος θα τη γλύτωνε πολύ φτηνά, αν αυτή η κρίση μπορούσε να τελειώσει με την απόσπαση της Κριμαίας από την Ουκρανία.
  
O Jakob Augstein αρθρογραφεί στο περιοδικό "Spiegel" και στις Γερμανικές εφημερίδες "Süddeutsche Zeitung" και "Zeit". Εκδίδει την εβδομαδιαία εφημερίδα "Der Freitag" ("Παρασκευή"). Η "Παρακευή" είναι έντυπο κριτικής δημοσιογραφίας για την πολιτική, τον πολιτισμό και την κοινωνία. Πειραματίζεται με νέες μορφές συμμετοχής των αναγνωστών και με τον συνδυασμό του έντυπου με τον διαδικτυακό Τύπο. Η σελιδοποίηση και η αισθητική της "Παρασκευής" βραβεύθηκε πολλές φορές, μεταξύ των άλλων από το Art Directors Club, το Lead Awards, το European Newspaper Award και την Society for News Design.
  
O Jakob Augstein στον ιστότοπο Μετά την Κρίση: 1, 2, 3,

Επιλογή πρόσφατης αρθρογραφίας του J. Augstein: Η στήλη  Im Zweifel links
("Σε περίπτωση αμφιβολίας, αριστερά" - Der Spiegel - σε Γερμανική γλώσσα)

 
 
Uwe Klußmann: Τα μοιραία λάθη του Κιέβου Die fatalen Fehler der Regierung in Kiew
 
Why Germany Doesn't Want Sanctions Against Russia, in Two Charts  (New Republic)
  
(Michael T.Klare και Tom Engelhardt, The Nation Institute & openDemocracy)

Η ΕΠΙΠΕΔΟΧΩΡΑ ΤΟΥ ΘΕΡΜΑΙΚΟΥ

Η ΣΠΗΛΙΑ ΤΟΥ ΝΟΣΦΕΡΑΤΟΥ: Η Θεσσαλονίκη σήμερα του Πετρου Θεοδωριδη( ΕΝΕΚΕΝ τ. 14) αποσπασμα Η Θεσσαλονίκη σήμερα θυμίζει τη Πενθεσί...